Door AWB Klusman
|
|
Stadium 1: Lokale huidinfectie; erythema migrans (EM) |
|
De lokale huidinfectie begint als een rode macula of papula, meestal na 4-10 dagen en bijna altijd binnen drie maanden na een tekenbeet. De afwijking breidt zich in de loop van dagen tot weken uit tot een (5-40 cm in diameter) min of meer ronde of ovale erythemateuze laesie, vaak met centrale verbleking. De laesie is meestal pijnloos, jeukt meestal niet en is niet verheven, behalve soms aan de randen. Voorkeurlokalisatie: romp, benen, oksels en liezen. Deze afwijking wordt erythema (chronicum) migrans genoemd.
Bij de locale huidinfectie wordt soms een griepachtig ziektebeeld met malaise, koorts en spierpijn gezien. Dit beeld kan ook in een latere fase van de ziekte gezien worden.
Als een typisch erythema migrans (EM) wordt geconstateerd is er vrijwel zeker sprake van Lyme-borreliose. Variaties van het erythema migrans komen echter voor. Zo kan het erytheem egaal rood blijven, ontstaan er ter plaatse bullae of kunnen er meerdere ringen om elkaar heen zichtbaar zijn. Ook jeuk en pijn kunnen in een minderheid van de gevallen voorkomen. Meerdere EM-leasies tegelijk of terugkerende EM-leasies zijn beschreven.
De helft van de patiënten met erythema migrans heeft geen tekenbeet opgemerkt. Sommige studies geven aan dat de atypische vormen van erythema migrans vaker voorkomen dan de hierboven beschreven typische vorm.
Bij patiënten met een typisch erythema migrans is serologisch bloedonderzoek op Borrelia burgdorferi niet nodig voor het stellen van de diagnose. In het merendeel van de gevallen zijn in deze fase van de ziekte geen antistoffen aantoonbaar. Patiënten met erythema migrans dienen zo snel mogelijk met een antibioticum te worden behandeld. Over de duur van behandeling en dosering bestaat geen consensus. (zie behandeling)
In de acute fase kan ook lymphadenosis cutis benigna (borrelia pseudolymfoom) optreden, een paarsrode subcutane nodus op de plaats van de beet of op afstand. Voorkeurslokatie: oorschelp, oorlel, tepel, neus, scrotum. |
|
|
Stadium 2: Vroege gedissemineerde infectie |
|
Na de tekenbeet kan Borrelia burgdorferi in de bloedbaan terechtkomen hetgeen tot een gedissemineerde infectie leidt. In tegenstelling tot wat eerder gedacht werd, zijn er sterke aanwijzingen dat de bacterie al binnen enkel etmalen kan dissemineren en o.a. het centrale zenuwstelsel kan infiltreren. Via de bloedbaan wordt de bacterie in het lichaam verspreid, maar de bacterie is meestal slechts kort in de bloedbaan aanwezig. Hoewel de bacterie in elk orgaan terecht kan komen, ontstaan de meeste ziekteverschijnselen in het zenuwstelsel, de gewrichten en het hart. Het blijkt dat de helft van de patiënten met een gedissemineerde infectie geen tekenbeet of erythema migrans heeft opgemerkt. Daardoor kan het voorkomen dat de ziekteverschijnselen niet direct met een Borrelia burgdorferi infectie in relatie worden gebracht. |
|
2a: Aandoeningen van het zenuwstelsel (neuroborreliose) |
De meest beschreven acute aandoeningen van het zenuwstelsel zijn ontsteking van hersenzenuwen en/of ruggenmergzenuwen m.n. een nervus facialis parese (Bell’se parese), al dan niet in combinatie met een hersenvliesontsteking.
De verschijnselen van hersenvliesontsteking zijn meestal gering. Vaak hebben patiënten geen hoofdpijn, koorts, sufheid of nekstijfheid zoals bij andere vormen van hersenvliesontsteking.
Daarnaast komen ook subacute en chronische vormen van de infectie van het centrale zenuwstelsel voor (subacute encefalopathie, zie chronische neuroborreliose).
Verschijnselen van hersenzenuwontsteking kunnen o.a. bestaan uit dubbelzien en halfzijdige aangezichtsverlamming en pijn in het verzorgingsgebied van de betreffende zenuw. Ontsteking van een ruggenmergzenuw veroorzaakt zeer heftige pijn in een arm of been of in de romp. Soms gaat dit samen met krachtsverlies en een doof, tintelend gevoel. Ontsteking van het ruggenmerg kan krachtsverlies en een doof gevoel in beide benen veroorzaken. Soms kan de urine niet worden opgehouden of wordt juist het plassen bemoeilijkt.
Naast deze veel beschreven verschijningsvormen zijn beelden die lijken op MS, ALS, MSA en dementie gedocumenteerd.
Bij verdenking op neuroborreliose wordt in de regel naast onderzoek naar antistoffen in het bloed ook gezocht naar antistoffen in de liquor cerebrospinalis. Antistoffen zijn in zowel in de vroege fase als latere fase niet altijd aantoonbaar en negatieve bevindingen sluiten een neuroborreliose dus niet uit. (Hierover bestaat geen consensus). |
|
2b: Gewrichtsaandoeningen |
De verschijnselen van Lyme-artritis zijn zwelling en pijn in het aangedane gewricht. De duur van de zwelling varieert van minder dan een dag tot maanden. Het kniegewricht is relatief vaak aangedaan. De artritis ontstaat bij de helft van de patiënten binnen drie maanden na de tekenbeet of het erythema migrans. Artritis kan echter ook in het latere beloop van de ziekte ontstaan. De ontstekingsverschijnselen kunnen verspringen tussen diverse gewrichten.
Klachten verbeteren vaak na behandeling met een antibioticum, maar kunnen ondanks behandeling nog lang blijven bestaan. Er zijn aanwijzingen dat voortdurende gewrichtsklachten na behandeling veroorzaakt worden door een persisterende infectie. (Hierover bestaat geen consensus).
Gewrichtsontsteking moet worden onderscheiden van een op fibromyalgie lijkend syndroom dat (soms in combinatie met Lyme-artritis) in de chronische fase van Lyme-Borreliose voorkomt. Zie chronische Lyme-borreliose. |
|
De meest voorkomende afwijking van het hart is een Lyme-carditis met stoornis in het A-V geleidingssysteem en/of hartritmestoornissen. Wanneer de geleidingsstoornis ernstig is kunnen hartfalen en angineuze klachten ontstaan. |
|
|
<< Start < Vorige 1 2 3 4 Volgende > Einde >>
|
|
Pagina 2 van 4 |